सुदर्शन के राष्ट्रवादी पत्रकारिता को आर्थिक सहयोग करे

Donation

अधिक महिना म्हणजे काय? तो कधी आहे ? त्याचा पौराणिक आधार जाणून घ्या…

अधिक महिन्यांत श्रीहरि विष्णूची पूजा पवित्रता आणि शुद्ध मनाने करा. या महिन्यात संयम राखला पाहिजे. ब्रह्मचर्य, फळांचे सेवन, शुद्धता, देवाची पूजा, एकासना, देवदर्शन, तीर्थयात्रा इ. सर्व नियम आपापल्या क्षमतेनुसार केले पाहिजेत. सध्या महामारी चा काळ सुरू आपण बाहेर तीर्थयात्रा करण्यास टाळावे व घरी जास्तीत जास्त नामस्मरण करावे.

Snehal Joshi . सौजन्य- जनजागृती समिती
  • Sep 17 2020 9:18AM
हिंदू कॅलेंडरमध्ये प्रत्येक तीन वर्षात एकदा अतिरिक्त महिना असतो, ज्यास ‘अधिकमास’ , ‘मलमास’ किंवा ‘पुरुषोत्तम मास’ म्हणून ओळखले जाते. या महिन्याला हिंदू धर्मात विशेष महत्त्व आहे. संपूर्ण विश्वभरातील हिंदू लोक या महिन्यात धार्मिक कार्य, पूजा, भगवत भक्ती, उपवास, जप आणि योग इत्यादीमध्ये व्यस्त असतात . *असे मानले जाते की अधिकमासामध्ये केलेल्या धार्मिक कार्याचा परिणाम इतर कोणत्याही महिन्यात केल्या जाणाऱ्या कर्मकांडांपेक्षा 10 पट जास्त होतो. यामुळेच या महिन्यात भक्त, सर्व लोक भक्तीने भगवंताला प्रसन्न करण्यासाठी आणि त्यांचा इहलोकीची आणि परलोकीची यात्रा सुखकर होण्यासाठी आनंदी अंतःकरणाने विधियुक्त आचरण करतात. हा महिना इतका प्रभावशाली आणि पवित्र असेल तर दर तीन वर्षांनी का येतो? असं असलं तरी, का आणि का ते इतके पवित्र मानले जाते? या एका महिन्याला तीन भिन्न नावे का म्हटले जाते? असे सर्व प्रश्न नैसर्गिकरित्या प्रत्येक कुतूहल व्यक्तीच्या मनात येतात. तर आपल्याला अशा बऱ्याच प्रश्नांची अधिक खोलवर माहिती हवी आहे. दर तीन वर्षांनी का येतो अधिक मास : अधिक- वशिष्ठ सिद्धांतानुसार, भारतीय हिंदू दिनदर्शिका सूर्य महिन्याच्या आणि चंद्र महिन्याच्या गणनानुसार चालते. अधिकमास चंद्राच्या वर्षाचा अतिरिक्त भाग असतो, जो प्रत्येक 32 महिने, 16 दिवस आणि 8 तासांच्या फरकाने येतो. हा सूर्य वर्ष आणि चंद्र वर्षातील फरक असल्याचे दिसून येते. भारतीय गणना पद्धतीनुसार, प्रत्येक सूर्य वर्ष 365 दिवस आणि सुमारे 6 तास असते, तर चंद्र वर्ष 354 दिवस मानला जातो. दोन वर्षांमध्ये सुमारे 11 दिवसांचा फरक असतो, जो दर तीन वर्षांनी सुमारे 1 महिन्यापर्यंत असतो. ही दरी भरून काढण्यासाठी, दर तीन वर्षांनी एक चंद्र महिना अस्तित्त्वात येतो, त्याला जास्तीमुळे ‘अधिकमास’ असे नाव देण्यात आले आहे. मल मास का म्हटले गेले? हिंदू धर्मात, अधिकात विवाहासारख्या सर्व पवित्र कर्मांना निषिद्ध मानले जाते. असे मानले जाते की अधिक असल्यामुळे, हा मलीन मानला गेला आहे. म्हणूनच या महिन्यात हिंदू धर्मातील विशिष्ट धार्मिक विधी जसे की नामकरण, मुंज (यज्ञोपवीत), विवाह आणि गृह प्रवेश, नवीन मौल्यवान वस्तू खरेदी इत्यादी सामान्य धार्मिक संस्कार केले जात नाहीत. आक्षेपामुळे या महिन्याचे नाव ‘मलमास’ असे ठेवले गेले आहे. पुरुषोत्तम मास नाव का? भगवान विष्णू हा अधिकमासाचा सर्वोच्च गुरु मानला जातो. ‘पुरुषोत्तम’ हे भगवान विष्णू यांचे एक नाव आहे. म्हणूनच अधिकमासास ‘पुरुषोत्तम महिना ‘ देखील म्हटले जाते. पुराणात या विषयाची एक अतिशय रंजक कहाणी आढळते. असे म्हटले जाते की भारतीय रहस्ये त्यांच्या गणना पद्धतीने प्रत्येक चंद्र महिन्याला एक देवता सूचित करतात. सूर्य आणि चंद्राच्या महिन्यादरम्यान अधिकमास समतोल दर्शविल्यामुळे, या अतिरिक्त महिन्याचा राजा होण्यासाठी कोणतीही देवता तयार नव्हती. अशा परिस्थितीत ऋषी -मुनींनी भगवान विष्णूला या महिन्याचा भार स्वतःवर घ्यावा असे आवाहन केले. भगवान विष्णूंनी ही विनंती मान्य केली आणि अशाप्रकारे ‘मलमास’ समवेत ‘पुरुषोत्तम मास’ झाला. पौराणिक आधार अधिक महिन्याविषयी पुराणांमध्ये खूप सुंदर कथा ऐकायला मिळतात. ही कथा राक्षसी राजा हिरण्यकश्यपुच्या वधासंबंधित आहे. पुराणानुसार, हिरण्यकश्यपुने एकदा त्याच्या कठोर तपश्चर्येने ब्रह्माजीला प्रसन्न केले आणि त्यावेळी त्याने अमरत्वाचे वरदान मागितले. अमरत्वाचे वरदान निषिद्ध असल्याने ब्रह्माजींनी त्यांना इतर कोणताही वरदान मागण्यास सांगितले. मग हिरण्यकश्यपुनी जगातील कुठलेही नर, मादी, प्राणी, देवता किंवा राक्षस यापैकी कोणाच्याही हातून मरण येऊ नये , वर्षाच्या 12 महिन्यांत त्याचा मृत्यू होऊ नये , जेव्हा त्याचा मृत्यू होतो, तो दिवस किंवा रात्रीही नसावा असा वर मागितला. तो ब्रह्मदेवाने त्याला दिला. त्यामुळे त्याचा मृत्यू कोणत्याही शस्त्राने किंवा अस्त्राने झालेला नाही. त्याला घरात मारले जाऊ शकत नाही आणि त्याला घराबाहेरही मारले जाऊ शकत नाही. हे वरदान मिळाल्यावर हिरण्यकश्यपूने स्वत:ला अमर मानले आणि त्यांनी स्वत:ला देव घोषित केले. कालांतराने, अधिक महिन्यात सायंकाळच्या वेळी भगवान विष्णू नरसिंह अवतार म्हणजे अर्धे सिंह आणि अर्धे मानव स्वरूपात प्रकटले व त्यांनी खांबाच्या खाली नखांनी त्याचे पोट फाडून हिरण्यकश्यपूचा वध केला. हा मास महत्वाचा का आहे? अध्यात्मिक मार्गाने प्रत्येक व्यक्ती आपल्या शारीरिक आणि अध्यात्मिक प्रगती आणि सफलतेसाठी उत्सुक असतो. या महिन्यात तो पूजन – अर्चन- नामस्मरण -दान- धर्मादी आचरण करून दर तीन वर्षांनी आपल्याला अंतर्बाह्य पवित्र करून नवीन ऊर्जा प्राप्त करतो. असे मानले जाते की या काळात केलेल्या प्रयत्नांद्वारे कुंडलीतील सर्व दोषही दूर होतात. या मासात जास्तीत जास्त काय करावे? हिंदू भक्त सामान्यत: उपवास, उपासना, पठण, ध्यान, भजन, कीर्तन, चिंतन ही त्यांची जीवनपद्धती म्हणून करतात. पौराणिक तत्त्वानुसार, या महिन्यात ‘यज्ञ-हवन’ व्यतिरिक्त ‘श्रीमद्देवी भागवत’ ‘श्री भागवत पुराण’, ‘श्री विष्णू पुराण’, ‘भविष्यपुराण’ यांचे श्रवण, वाचन, ध्यान, करतात, हे विशेष फलदायी आहेत. भगवान विष्णू अधिकमासाचे अधिष्ठाता आहेत, म्हणूनच यावेळी विष्णू मंत्रांचा जप करणे फायदेशीर आहे. असे मानले जाते की भगवान विष्णू स्वतः साधकांना आशीर्वाद देतात जे विष्णू मंत्राचा जप अधिक महिन्यात करतात, त्यांच्या पापांना कमी करतात आणि त्यांच्या सर्व इच्छा पूर्ण करतात. अधिक मासांत गोष्टी दान करा, त्याने आपली प्रत्येक समस्या सुटेल मंगल कार्य निषिद्ध असूनही, अधिकमास हा अतिशय पवित्र महिना मानला जातो, देवाची उपासना आणि दानधर्म करण्यासाठी हा खूप शुभ मानला जातो. पुरुषोत्तम महिना हा भगवान विष्णूचा प्रिय महिना आहे. या महिन्यात प्रभु श्री राम, भगवान श्रीकृष्ण आणि श्री हरी यांची उपासना करणे खूप महत्वाचे आहे. विशेष म्हणजे हा महिना शिवपूजनासाठीही उपयुक्त आहे. या महिन्यात तमोगुणी पदार्थांचे सेवन करण्यास शास्त्रात काटेकोरपणे निषिद्ध आहे. या महिन्यात जप, तपस्या, दान यांचे विशेष महत्त्व आहे. या महिन्याचे व्रताचरण कसे करावे हे जाणून घ्या … अधिक महिन्यांत श्रीहरि विष्णूची पूजा पवित्रता आणि शुद्ध मनाने करा. या महिन्यात संयम राखला पाहिजे. ब्रह्मचर्य, फळांचे सेवन, शुद्धता, देवाची पूजा, एकासना, देवदर्शन, तीर्थयात्रा इ. सर्व नियम आपापल्या क्षमतेनुसार केले पाहिजेत. सध्या महामारी चा काळ सुरू आपण बाहेर तीर्थयात्रा करण्यास टाळावे व घरी जास्तीत जास्त नामस्मरण करावे. जर हे संपूर्ण महिन्यासाठी करता येत नसेल तर जेवढे शक्य तेवढे केले पाहिजे. जर आपण ते करण्यास असमर्थ असाल तर आपण किमान चतुर्थी, अष्टमी, एकादशी, प्रदोष, पौर्णिमा, अमावस्या या दिवशी तरी करावे. या दिवशीहि तुम्ही करण्यास असमर्थ असाल तर एकादशी, पौर्णिमा या दिवशी तरी करावे. परिवारासह कोणतेही शुभ कार्य करा. या दुर्मिळ पुरुषोत्तम महिन्यात, स्नान, उपासना, कर्मकांड आणि अनेक पुण्य दान केल्याने अक्षय पुण्याची प्राप्ती होते. भगवान श्रीहरी विष्णूचे हे 10 चमत्कारी मंत्र जप करा विष्णू मंत्र तत्काळ फलदायी असतात, तुमच्या आवडीनुसार खालील पैकी कोणताही मंत्र जप करा. शास्त्रानुसार दररोज भगवान विष्णूचा मंत्र जप करणे विशेष फलदायी आहे. विशेषत: वैशाख, कार्तिक आणि श्रावणात विष्णूची उपासना खूप महत्वाची मानली जाते. श्रीहरी विष्णूचे स्वरूप शांत आणि परमानंदी आहे. तो जगाचा अनुसरण करणारा देव आहे. भगवान विष्णूचे नियमित स्मरण केल्यास जीवनातील सर्व संकटे नष्ट होतात आणि संतती व संपत्ती प्राप्त होते. खाली श्रीहरी विष्णूचे विविध मंत्र दिलेले आहेत… 1. ॐ नमो भगवते वासुदेवाय 2. श्रीकृष्ण गोविन्द हरे मुरारे। हे नाथ नारायण वासुदेव।। 3. ॐ नारायणाय विद्महे। वासुदेवाय धीमहि। तन्नो विष्णु प्रचोदयात्।। 4. ॐ विष्णवे नम: *5. ॐ हूं विष्णवे नम:* 6. ॐ नमो नारायण । श्री मन नारायण नारायण हरि हरि। 7. लक्ष्मी विनायक मंत्र – दन्ताभये चक्र दरो दधानं,कराग्रगस्वर्णघटं त्रिनेत्रम्।धृताब्जया लिंगितमब्धिपुत्रयालक्ष्मी गणेशं कनकाभमीडे।। 8. धन-वैभव एवं संपन्नता का मंत्र – ॐ भूरिदा भूरि देहिनो, मा दभ्रं भूर्या भर। भूरि घेदिन्द्र दित्ससि। ॐ भूरिदा त्यसि श्रुत: पुरूत्रा शूर वृत्रहन्। आ नो भजस्व राधसि। 9. सरल मंत्र – ॐ अं वासुदेवाय नम:- ॐ आं संकर्षणाय नम:- ॐ अं प्रद्युम्नाय नम:- ॐ अ: अनिरुद्धाय नम:- ॐ नारायणाय नम: 10. विष्णु के पंचरूप मंत्र -ॐ ह्रीं कार्तविर्यार्जुनो नाम राजा बाहु सहस्त्रवान। यस्य स्मरेण मात्रेण ह्रतं नष्टं च लभ्यते।। स्तोत्रं – श्री विष्णू सहस्त्रनाम श्री व्यंकटेश स्तोत्रं श्री नारायण अथर्वशीर्ष श्री रामरक्षा स्तोत्रं

सहयोग करें

हम देशहित के मुद्दों को आप लोगों के सामने मजबूती से रखते हैं। जिसके कारण विरोधी और देश द्रोही ताकत हमें और हमारे संस्थान को आर्थिक हानी पहुँचाने में लगे रहते हैं। देश विरोधी ताकतों से लड़ने के लिए हमारे हाथ को मजबूत करें। ज्यादा से ज्यादा आर्थिक सहयोग करें।
Pay

ताज़ा खबरों की अपडेट अपने मोबाइल पर पाने के लिए डाउनलोड करे सुदर्शन न्यूज़ का मोबाइल एप्प

0 Comments

संबंधि‍त ख़बरें

ताजा समाचार